INFORMATIVE TEXT SUMMARY STYLES OF TURKISH TEACHING DEPARTMENT STUDENTS
(TÜRKÇE ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN BİLGİLENDİRİCİ METİN ÖZETLEME BİÇİMLERİ )

Author : Kenan Demir  , Latife YÜKSEL  
Type :
Printing Year : 2022
Number : 49
Page : 901-920
    


Summary

In this study, Turkish prospective teachers were asked to summarize the explanations in the Turkish lesson curriculum in order to determine how they summarize an informative text. In the research, "real case study" was used to determine the situations of pre-service teachers about summarizing, and prospective teachers selected through typical case sampling voluntarily participated in the study. Each sentence in the summary texts was read with meaning, and the connection of the sentence with the previous and next sentence or meaning was checked. As a result of this analysis, the themes of "Formal Analysis", "Content", "Grammar-Spelling", "Review", "Summarizing Understandings" and "Reading" were reached. In the findings, it was seen that the student teachers used the title in the summary texts, preferred the purpose behavior in the selection of the title, and the students who preserved the shape features of the main text also preserved the title structure. It was determined that the prospective did not state their purpose of making the summary in the introduction parts of the summary texts and they did not gather the text in the conclusion part. It was determined that the prospective used different text summarization strategies together in creating the content, they adhered to the style of the main text writer, and they were objective in the narration. In the sub-headings of punctuation, spelling and coherence, it was seen that the summary texts of the prospective contained many errors. It was determined that these students' perceptions of the summary text varied, but mostly they thought of the summary as an abbreviated version of the main text. It was determined that the majority of the students read the entire main text while creating the summary text and the summary texts reflected the main text, but the texts that emerged after the summary were not reviewed.



Keywords

Text summarization, summarizing, summarizing strategies, Turkish lesson curriculum, Turkish teaching



Abstract

Bu çalışmada Türkçe öğretmeni adaylarından bilgilendirici bir metni nasıl özetlediklerini belirlemek için Türkçe dersi öğretim programında yer alan açıklamaları özetlemeleri istenmiştir. Araştırmada öğretmen adaylarının özetleme konusundaki durumlarını belirlemek için “gerçek durum çalışması” kullanılmış ve tipik durum örneklemesi yoluyla seçilen öğretmen adayları araştırmaya gönüllü olarak katılmıştır. Özet metinlerdeki her bir cümle tek tek anlamlı olarak okunmuş, cümlenin önceki ve sonraki cümle ya da anlamla bağlantısı kontrol edilmiştir. Bu analiz sonucunda “Biçimsel İnceleme”, “İçerik İnceleme”, “Dilbilgisi-Yazım”, “Gözden Geçirme”, “Özetleme Anlayışları” ve “Okuma” olmak üzere 6 ana temaya ulaşılmıştır. Ancak içerik analizi ile derinleştirilen incelemede bu temaların daha fazla alt temadan oluştuğu belirlenmiştir. Verilerin analizi sonucunda öğretmen adaylarının özet metinlerinde başlık kullandıkları, başlık seçiminde amaç davranışı daha çok tercih ettikleri, ana metnin şekil özelliklerine dikkat eden öğrencilerin özet metinlerinde de ana metnin başlık yapısını koruduğu görülmüştür. Öğretmen adayı öğrencilerin özet metinlerinin giriş bölümlerinde özet yapma amaçlarına ve sonuç bölümünde metni toparlayıcı ifadelere yer vermedikleri belirlenmiştir. Özet metinler incelendiğinde içerik oluşturma temasında öğretmen adaylarının özetleme yaparken birbirinden farklı metin özetleme stratejilerini bir arada kullandıkları, ifade tarzı bakımından da ana metin yazarının tarzına bağlı kaldıkları ve anlatımda nesnel bir tavır takındıkları ortaya çıkmıştır. Noktalama, yazım ve bağdaşıklık alt başlıklarını kapsayan dil bilgisi temasında ise öğretmen adaylarının özet metinlerinin birçok hata barındırdığı görülmüştür. Öğretmen adayı öğrenicilerin özet metin algılarının değişkenlik gösterdiği ancak çoğunlukla özeti ana metnin daha da kısaltılmış hali olarak düşündükleri belirlenmiştir. Özet metinlerden öğretmen adaylarının büyük çoğunluğunun özet metni oluştururken ana metnin tamamını okuduğu ve özet metinlerin ana metnin tamamını yansıttığı ancak özetleme sonrasında ortaya çıkan metinlerin gözden geçirilmediği belirlenmiştir.



Keywords

Metin özetleme, özetleme, özetleme stratejileri, Türkçe dersi öğretim programı, Türkçe öğretmenliği