CİHAT BURAK’IN RESİMLERİNDE DÖNEMİN SOSYAL YAPISININ İNCELENMESİ
(A REVIEW OF THE SOCIAL STRUCTURE OF THE PERIOD IN CIHAT BURAK’S PAINTINGS )

Author : Serpil YAYMAN ATASEVEN    
Type :
Printing Year : 2022
Number : 49
Page : 1053-1068
    


Summary

8 Ağustos 1915te İstanbulda doğan Cihat Burak, 13 Mart 1994 yılında aynı şehirde hayatını kaybetmiştir. Ortaöğrenimini Galatasaray Lisesinde tamamlayan sanatçı İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi mimarlık bölümünde eğitimine devam etmiştir. 1943 yılında lisans eğitimini bitiren sanatçı, Ankara Tekel Genel Müdürlüğü’nde ilk görevine başlamıştır. 1952 yılında Birleşmiş Milletler bursuyla Fransaya gönderilmiştir. 1965 yılında ise yurda geri dönmüştür. Bu yıllarda hem resim çalışmalarına devam etmiş hem de mimar olarak birçok önemli projede görev almıştır. Cihat Burak, dönemin toplumsal yapısına atıfta bulunan, mekân içi ve mekân dışı çalışmalarında o yıllara ait çeşitli yaşantılardan örnekler vermiştir. Sanatçı, eserlerinde kullandığı bilinçli biçim ve mekân deformasyonunu, mizahi bir anlatımla birleştirerek kendine özgü bir yorum oluşturmuştur. Resimlerinde hayal gücünün izleri ve çocuksu bir içtenliğin etkisi görülmektedir. Koyu renklerin hâkim olduğu resimlerinde figürleri yüzeye istifleyerek belirli bir perspektif düzeni içinde aktarmıştır. Resimlerinin her karesinde masalsı bir anlatıma yer vermiştir.  Sanatçı resimlerinde popüler kültürün özelliklerini taşıyan, şehir yaşantısının yanı sıra, toplumsal gerçekçi konulara da değinmiştir. Çizgiyi, resimlerinin temel anlatım biçimi olarak kullanmış, kıvrak fırça darbeleri ile hareketli bir görünün yakalamıştır. Figürlerde kullandığı kalın kontur çizgisi, birbirinden bağımsız biçimlerin ortaya çıkmasını sağlamıştır. Sanatçı resimlerinde bulunan figürleri, işlediği temaya uygun olarak önem sırasına göre resimlemiştir. Aynı zamanda, çalışmalarında İkinci boyutu kullanmıştır. Türk minyatür sanatından izler taşıyan resimleri geleneksel ile modern sanatı bir araya getirmiştir. Bu çalışmada, tarama modelli araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, arşiv ve literatür taraması yapılmıştır. Çeşitli dergi, kitap, makale ve tezlerin basılı ve elektronik kaynaklarından yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, sanatçının yaşadığı dönemin sosyal ve kültürel yapısını mizahi bir dille tuvale aktardığı tespit edilmiştir.



Keywords

Cihat Burak, sosyal yapı, resim



Abstract

Cihat Burak, born on August 8, 1915, in Istanbul, died in the same city on March 13, 1994. The artist, completed his secondary education at the Galatasaray High School, continued his education in the architecture department of the Istanbul State Academy of Fine Arts. The artist, completed his bachelor’s degree in 1943, started his first job at the general directorate of TEKEL (the Turkish tobacco and alcoholic beverages company) in Ankara. In 1952, he went to France via the United Nations scholarship. In 1965, he came back to his homeland. In those years, he both continued on his artworks and joined several significant projects as an architect. Cihat Burak gave examples from various lives belonged to those years in his indoor and outdoor works to be addressed to the social structure in that period. The artist interpreted pattern and space deformation distinctively that were managed consciously in his artworks by combining with a humorous narration. In his artworks, the traces of his power of imagination and the effect of his childish genuineness are seen. In his paintings dominated dark colours, he narrated the figures in a certain perspective composition by piling on the surface. He included a narration like a tale in every single part of his paintings. The artist mentioned subjects regarding social realism besides city life which had characteristics of popular culture. He used the line as a main narration of his paintings and captured a dynamic view with wiggly brush strokes. The contour line that he used in the figures provided independent patterns of each other to arise. The artist painted the figures in his paintings in order of their priorities and in accordance with the theme he worked. In addition, he used second dimension in his works. His paintings, traced with Turkish miniature art, gathered traditional and modern art together. In this study, qualitative data analysis was conducted and archival literature was held. Printed and electronic sources of various journals, books, articles and theses were used. As a result of the research, it was determined that the artist humorously transferred the social and cultural structure of the period he lived in to the canvas. 



Keywords

Cihat Burak, social structure, picture